Samenvatting Transitievisie Warmte

De aarde warmt op. Het klimaat verandert. We kunnen ervoor zorgen dat die opwarming minder snel gaat en het klimaat niet nóg sterker verandert. Hoe? Door geen aardgas meer te gebruiken om te koken, voor ons warme water of onze gebouwen te verwarmen. Daar moet duurzame, schone energie voor in de plaats komen: dus bijvoorbeeld energie van de zon, wind, warmte uit de aarde. Het is ook de bedoeling dat we allemaal minder energie gaan gebruiken.

Dit is een enorme klus, want ongeveer 130.000 Utrechtse gebouwen zijn nu nog op aardgas aangesloten. Met de overstap naar schone energie, werken we aan een gezonde stad voor iedereen. Niet alleen voor ons, maar ook voor onze kinderen en kleinkinderen. Deze omslag levert ook nog eens veel nieuwe banen op. En de woningen zijn straks fijn én warm. Dat is mooi voor de stad én de inwoners.

Niet meteen en niet met z’n allen tegelijk

We hoeven dit niet allemaal vandaag, niet morgen, niet met z’n allen tegelijk te doen. We moeten wel nu aan de slag, anders lukt het niet voor 2050. Elke gemeente is verplicht om in 2021 een plan klaar te hebben. Utrecht dus ook. Dit plan heet de Transitievisie Warmte. Hierin staat hoe Utrecht op een haalbare en betaalbare manier langzaam overstapt naar een duurzame manier van verwarmen:

  1. We maken eerst een overzicht waarin we per buurt aangeven wat de beste oplossing is in plaats van het verwarmen met aardgas.
  2. We wijzen de buurten aan waar we vóór 2030 al beginnen met de overstap naar een duurzame manier van verwarmen. Dit gaat over ongeveer 40.000 huizen en andere gebouwen.
  3. We plannen hoe we de komende 30 jaar allemaal van het aardgas af gaan.

Stap 1 beschrijven we in de Transitievisie Warmte deel 1. De andere twee stappen volgen later in 2021 in de Transitievisie Warmte deel 2.

De energie die in plaats kan komen van aardgas

Veel mensen gebruiken nu nog aardgas om er hun huis mee te verwarmen, voor hun warme water of om erop te koken. Er zijn veel andere soorten van energie die in plaats van aardgas kunnen komen. Denk aan energie die van zonnepanelen komt. We hebben windenergie en energie die komt uit aardwarmte. We kunnen ook warmte en kou opnieuw gebruiken en er bestaat duurzaam gas.

Hoeveel groene stroom, warm water of duurzaam gas er in de toekomst is voor Utrecht, dat weten we nu nog niet. De ontwikkelingen staan gelukkig niet stil. En het is best mogelijk dat we een oplossing nu nog niet kennen die we over 10 jaar gaan gebruiken. Elke 5 jaar bekijken we wat er op dat moment mogelijk is. We wijzen dan de volgende buurten aan waar we aan de slag gaan.

Minder energieverbruik scheelt ook

Gebouwen en huizen zijn al steeds beter geïsoleerd. Daken, muren en vloeren verliezen zo geen warmte. Wat er niet uit gaat, hoeft er ook niet in. Dus als we minder energie nodig hebben om warm water te krijgen of te verwarmen, dan scheelt dat ook.

Voor een deel van de gebouwen is het vrij simpel om te isoleren. Zo gebruiken ze veel minder energie en besparen ze zelfs. Utrecht kent natuurlijk ook nog veel erg oude gebouwen. Deze zijn vaak lastiger te isoleren dan nieuwere gebouwen. Bekijk alle isolatiemogelijkheden op de website van Jouw Huis Slimmer.

Het aanleggen van warmtenetten

Om de duurzame warmte en stroom bij iedereen thuis te krijgen, komen er warmtenetten en een sterk netwerk voor elektriciteit. Het is enorm ingewikkeld en kostbaar om dit aan te leggen. En de hele stad aanpassen kost veel tijd. Om voor 2050 klaar te zijn, moeten we wel nu beginnen. We moeten bij aanpassingen van straten in buurten meteen nadenken over de aanleg van een nieuw netwerk. Andersom kunnen we bij de aanleg van nieuwe netwerken voor warmte meteen straten en buurten veiliger en groener maken. Zo komen we stap voor stap dichter bij duurzamer gebruik van energie.

Overzicht per buurt

Iedereen snapt wel dat het niet zo eenvoudig is om die overgang te maken. Utrecht kent veel verschillende buurten. Buurten met huizen en andere gebouwen die meer dan 100 jaar oud zijn. Buurten met bijna nieuwe huizen en gebouwen. Utrecht heeft ook veel winkels en andere bedrijven.

Per buurt heeft de gemeente Utrecht een overzicht gemaakt van alle gebouwen. Hoe oud zijn de meeste gebouwen in een buurt? Hoe goed kunnen ze worden geïsoleerd? Per buurt hebben we een berekening gemaakt: wat zijn de totale kosten om de huizen aan te sluiten op een duurzame manier van verwarmen.
Voor veel buurten blijkt een aansluiting op een warmtenet de oplossing met de laagste kosten. Bekijk op de kaart welke oplossing we per buurt voorstellen

Wat kunt u al doen?

Bewoners die gaan verbouwen of verhuizen kunnen al beginnen met isoleren. Dan gaat de isolatie mee in het plan voor de verbouwing of verhuizing. Dat scheelt vaak veel geld. Wie een nieuwe keuken, fornuis of kookplaat nodig heeft, weet dat het dan handig is om meteen over te stappen op elektrisch koken. Koken op inductie is hiervoor de meest logische oplossing. Ook daarvoor zijn dan later geen extra uitgaven nodig.

Warmte op een eerlijke manier verdelen

Ook kijken we welke soort warmte buurten nodig hebben. Panden die moeilijker te isoleren zijn, hebben een hoge temperatuur warmte nodig. En juist die warmtebronnen hebben we op dit moment nog niet voldoende. Buurten met panden die gemakkelijk te isoleren zijn, hebben een lagere temperatuur warmte nodig. Die bron zou daar dan vlakbij moeten liggen. Dat is de ideale wereld. Die zit helaas niet altijd zo ideaal in elkaar. We moeten er dus ook voor gaan zorgen dat de juiste warmtetemperatuur in de juiste buurt terecht komt. In de Transitievisie Warmte staat hoe we de warmte op een eerlijke en betaalbare manier buurt voor buurt gaan verdelen.

De warmtebedrijven van de toekomst

Voor een groot deel van de stad zijn warmtenetten logische oplossingen. Utrecht vindt het belangrijk dat voor de aanleg of de uitbreiding van een warmtenet goede afspraken worden gemaakt. We hebben het dan over publieke waarden. Aan deze voorwaarden moet een warmtebedrijf voldoen.

We weten al dat we gaan werken aan duurzaamheid. Dat is een voorwaarde. Betaalbaarheid en betrouwbaarheidzijn ook voorwaarden. Daarnaast vinden we dat het voor inwoners duidelijk moet zijn hoe bedrijven de kosten voor de gebruikers van de warmtenetten vaststellen (transparant). Als een bedrijf niet aan deze voorwaarden voldoet, kan het geen warmte in Utrecht leveren.

Er zijn nog 2 waarden: open net en keuzevrijheid. We zijn nu gewend dat we iets kunnen kiezen. Daar willen we straks ook naartoe. En we willen dat het gaat over een open net. Dit betekent dat warmtebronnen die er straks bij komen ook op het net kunnen worden aangesloten. Niet alle buurten zijn hetzelfde. Daarom vullen we de publieke waarden per buurt in.

8 jaar van tevoren

Een ding is zeker: je komt als Utrechter of ondernemer in Utrecht niet zo maar voor verrassingen te staan. Een buurt wordt nooit van het ene op het andere moment van het aardgasnet afgesloten. We nemen hiervoor ruim de tijd. We weten wel dat iedereen een keer aan de beurt komt. Als jouw buurt aan de beurt is, onderzoekt de gemeente samen met de bewoners (en anderen die er woningen of panden hebben) of de oplossing die we voorstellen ook echt voor de hele buurt de beste oplossing is.

Als duidelijk is hoe de overstap van aardgas naar andere energie op een betaalbare manier kan gebeuren, dan duurt het nog zeker 8 jaar voor de buurt echt van het aardgas af gaat. Zo hebben netbeheerders en woningeigenaren de tijd om zich op de overstap voor te bereiden.

Minste overlast voor bewoners of gebouweigenaren

Is dit straks allemaal ‘gedoe’? Krijg je te maken met overlast? Die vragen zijn niet zo gemakkelijk te beantwoorden. Als we bewoners en eigenaren steeds duidelijk informatie geven, dan kan iedereen zich alvast voorbereiden op de omslag. Als je toch al gaat verbouwen of verhuizen kan je meteen kiezen voor isoleren, andere verwarming of kookplaat. Verbouwen is altijd ‘gedoe’ maar we proberen ervoor te zorgen dat je zelf dat moment kunt kiezen. Utrecht houdt graag rekening met bewoners of eigenaren. Buurten waar echt veel aanpassingen nodig zijn, krijgen ook veel meer tijd om de overstap te maken. Alles gebeurt in overleg met de bewoners.

Oplossingen voor vandaag, morgen én overmorgen

De oplossingen die we straks te kiezen hebben, gaan we ook nog eens bekijken op robuustheid. Wat betekent dit? De oplossingen zijn meteen, maar ook in de toekomst duurzaam, betaalbaar en betrouwbaar. Als je de overstap maakt, zit je ook goed. We hoeven dan niet nog een keer langs te komen.

U gaat niet meer betalen dan voor aardgas

We gaan op zoek naar oplossingen waarvan de kosten voor de nieuwe manier van verwarmen het dichtst bij de huidige kosten liggen. We willen dat bewoners of gebruikers in de nieuwe situatie niet meer hoeven te betalen dan dat zij voor aardgas zouden betalen. Pas als dat is geregeld, gaan we echt aan de slag.

Stap voor stap naar de toekomst

Natuurlijk verandert niet alles zo maar in één keer. Dat gaat stap voor stap. We kijken goed voordat we iets beslissen. Dan gaat het om verwarmen, over verdeling van warmte en over isoleren. De aanpak om hele wijken van het aardgas af te halen, moet ook duidelijk zijn. Pas dan zetten we de stap om wijkplannen te maken. En dan duurt het nog een lange tijd voordat het echt zo ver is. Samen pakken we dit aan. Zo blijft Utrecht er straks warmpjes bij zitten.

Transitievisie Warmte deel 1

Alles op deze pagina, staat in het 1e deel van de Transitievisie Warmte. Dit 1e deel en de voorwaarden (betaalbaarheid, robuustheid en zo min mogelijk overlast en gedoe) zijn de basis om de planning van buurten te kunnen maken voor deel 2.

Het college van burgemeester en wethouders in Utrecht legt in de 2e helft van 2021 deel 2 van de Transitievisie Warmteplan aan de raad voor. Daarin staat de volgorde vermeld: welke Utrechtse buurten maken wanneer de overstap van aardgas naar een duurzame warmtebron. De raad neemt dan uiteindelijk het besluit.

Hulp en contact Energie

Telefoon

14 030

E-mail

energie@utrecht.nl

Twitter

@Energie030

Nieuwsbrief

Aanmelden